100% endurgreiðsla virðisaukaskatts til almannaheillafélaga í Noregi Tómas Torfason skrifar 6. maí 2026 16:17 Núna í vikunni samþykkti norska Stórþingið að félagasamtök þar í landi geti fengið fulla (100%) endurgreiðslu virðisaukaskatts af rekstrarkostnaði. Með þessari ákvörðun undirstrikar Stórþingið mikilvægi almannaheillafélaga og sjálfboðaliðastarfs í norsku samfélagi. Markmiðið er að tryggja að virðisaukaskattur verði ekki hindrun í starfsemi þeirra og að rekstrarumhverfi samtakanna verði sambærilegt því sem gildir um aðila sem fá innskatt endurgreiddan. Við á Íslandi erum langt á eftir Norðmönnum í þessum efnum. Á Íslandi fá almannaheillafélög enga endurgreiðslu virðisaukaskatts. Tímabundið ákvæði um endurgreiðslu virðisaukaskatts af vinnu við viðhald og uppbyggingu húsnæðis í eigu almannaheillafélaga var fellt niður um síðustu áramót. Á undanförnum árum hafa félagasamtök í Noregi getað sótt um endurgreiðslu virðisaukaskatts úr sérstökum sjóði sem stjórnvöld ákveða fjárhæð í hverju sinni. Heildarupphæðin sem hefur verið til úthlutunar hefur þó verið takmörkuð og því hefur fyrirkomulagið ekki veitt félagasamtökum nægan fyrirsjáanleika. En núna munu almannaheillafélög í Noregi njóta tryggari og varanlegri endurgreiðslu virðisaukaskatts, hafa meira fjármagn til kjarnastarfsemi sinnar og þ.a.l. geta eflt þjónustu sína við samfélagið. Nú þurfa íslensk stjórnvöld að girða sig í brók, horfa til Noregs og fylgja fordæmi þeirra með því að opna fyrir endurgreiðslu virðisaukaskatts af rekstrarkostnaði almannaheillafélaga. Með því yrði sjálfboðaliðastarf og almannaheillastarfsemi styrkt, jafnræði aukið í skattkerfinu, fjárhagslegt svigrúm félagasamtaka bætt og samfélagsleg þátttaka og þjónusta við almenning efld. Höfundur er framkvæmdastjóri KFUM og KFUK á Íslandi. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Félagasamtök Mest lesið Hvar hefur 400.000 manna þjóð mest áhrif? Baldur Johnsen Skoðun „Viltu koma út að leika?“ Hallgrímur Helgason Skoðun Amma getur ekki eldað. Borgarfulltrúinn getur það. Bæði borga 1.900. Kristín Ólafsdóttir Skoðun Þegar mótrökin verða meðmæli Rögnvaldur Guðmundsson Skoðun Referendum: The Status Quo is Path Dependent Smári McCarthy Skoðun Referendum: What Is Path Dependence? Carl Baudenbacher Skoðun Veikar konur, hið hæga þjóðarmorð og Reykjavíkurmaraþon Viðar Hreinsson Skoðun Íslensk mjólkurframleiðsla er ekki skiptimynt í Brussel Sigurbjörg Ottesen Skoðun Hvers vegna vil ég sem Austurríkismaður hvetja Íslendinga til að segja NEI þann 29. ágúst? Stephan Zanzerl Skoðun Þegar náttúran verður okkur framandi Guðný Þorsteinsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Hvar hefur 400.000 manna þjóð mest áhrif? Baldur Johnsen skrifar Skoðun Hvernig ákveður þjóð sig? - Samhygð á undanhaldi Davíð Brynjar Sigurjónsson skrifar Skoðun Siðferðiskirtillinn Jón Bragi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Spörum milljarða Lárus Blöndal Sigurðsson skrifar Skoðun Drottningaviðtal – þegar ein rödd fær sviðið Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Þegar náttúran verður okkur framandi Guðný Þorsteinsdóttir skrifar Skoðun Þurfum við kreatín og prótín sem bætiefni? Jóhanna Eyrún Torfadóttir,Dögg Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Af hverju aðildarviðræður? Björn Leví Gunnarsson skrifar Skoðun Hvað var afaðlagað? Þorvaldur Logason skrifar Skoðun Fullveldi - ættaróðal eða verkfæri sjálfstæðrar þjóðar? Martha Árnadóttir skrifar Skoðun Referendum: The Status Quo is Path Dependent Smári McCarthy skrifar Skoðun Amma getur ekki eldað. Borgarfulltrúinn getur það. Bæði borga 1.900. Kristín Ólafsdóttir skrifar Skoðun Þegar Ísland verður 600 þúsund manna borgríki – hver á þá að framleiða matinn? Eyjólfur Ingvi Bjarnason skrifar Skoðun Gylliboðin sem ekki standast Ólafur Hannesson skrifar Skoðun Þegar mótrökin verða meðmæli Rögnvaldur Guðmundsson skrifar Skoðun Er ekki alltaf brjálað að gera? Sigríður Indriðadóttir skrifar Skoðun Spliff, Donk & Gengja á Alþingi Benedikt V Warén skrifar Skoðun Bannmenn og bruggarar Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun Íslensk mjólkurframleiðsla er ekki skiptimynt í Brussel Sigurbjörg Ottesen skrifar Skoðun Hversdagsleg menning og majónes Logi Einarsson skrifar Skoðun Lærum lýðræði Ingibjörg Rósa Björnsdóttir skrifar Skoðun Referendum: What Is Path Dependence? Carl Baudenbacher skrifar Skoðun Veikar konur, hið hæga þjóðarmorð og Reykjavíkurmaraþon Viðar Hreinsson skrifar Skoðun ESB-aðild eykur áhrif smáríkja. Reynsla Íra er mjög jákvæð Dominic Scott skrifar Skoðun Hvaða Evrópusamband erum við að kjósa um? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Hefur einhver trú á topplistum? Dagbjört Hákonardóttir skrifar Skoðun Seðlabankastjóri og stríðsöxin Halla Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Ísland þarf raunhæfar lausnir — ekki óútskýrðar stærðir og óraunhæfar sviðsmyndir Eggert Guðmundsson skrifar Skoðun „Viltu koma út að leika?“ Hallgrímur Helgason skrifar Skoðun Vaxtaþrælarnir og hinir Ingólfur Sverrisson skrifar Sjá meira
Núna í vikunni samþykkti norska Stórþingið að félagasamtök þar í landi geti fengið fulla (100%) endurgreiðslu virðisaukaskatts af rekstrarkostnaði. Með þessari ákvörðun undirstrikar Stórþingið mikilvægi almannaheillafélaga og sjálfboðaliðastarfs í norsku samfélagi. Markmiðið er að tryggja að virðisaukaskattur verði ekki hindrun í starfsemi þeirra og að rekstrarumhverfi samtakanna verði sambærilegt því sem gildir um aðila sem fá innskatt endurgreiddan. Við á Íslandi erum langt á eftir Norðmönnum í þessum efnum. Á Íslandi fá almannaheillafélög enga endurgreiðslu virðisaukaskatts. Tímabundið ákvæði um endurgreiðslu virðisaukaskatts af vinnu við viðhald og uppbyggingu húsnæðis í eigu almannaheillafélaga var fellt niður um síðustu áramót. Á undanförnum árum hafa félagasamtök í Noregi getað sótt um endurgreiðslu virðisaukaskatts úr sérstökum sjóði sem stjórnvöld ákveða fjárhæð í hverju sinni. Heildarupphæðin sem hefur verið til úthlutunar hefur þó verið takmörkuð og því hefur fyrirkomulagið ekki veitt félagasamtökum nægan fyrirsjáanleika. En núna munu almannaheillafélög í Noregi njóta tryggari og varanlegri endurgreiðslu virðisaukaskatts, hafa meira fjármagn til kjarnastarfsemi sinnar og þ.a.l. geta eflt þjónustu sína við samfélagið. Nú þurfa íslensk stjórnvöld að girða sig í brók, horfa til Noregs og fylgja fordæmi þeirra með því að opna fyrir endurgreiðslu virðisaukaskatts af rekstrarkostnaði almannaheillafélaga. Með því yrði sjálfboðaliðastarf og almannaheillastarfsemi styrkt, jafnræði aukið í skattkerfinu, fjárhagslegt svigrúm félagasamtaka bætt og samfélagsleg þátttaka og þjónusta við almenning efld. Höfundur er framkvæmdastjóri KFUM og KFUK á Íslandi.
Hvers vegna vil ég sem Austurríkismaður hvetja Íslendinga til að segja NEI þann 29. ágúst? Stephan Zanzerl Skoðun
Skoðun Þurfum við kreatín og prótín sem bætiefni? Jóhanna Eyrún Torfadóttir,Dögg Guðmundsdóttir skrifar
Skoðun Amma getur ekki eldað. Borgarfulltrúinn getur það. Bæði borga 1.900. Kristín Ólafsdóttir skrifar
Skoðun Þegar Ísland verður 600 þúsund manna borgríki – hver á þá að framleiða matinn? Eyjólfur Ingvi Bjarnason skrifar
Skoðun Ísland þarf raunhæfar lausnir — ekki óútskýrðar stærðir og óraunhæfar sviðsmyndir Eggert Guðmundsson skrifar
Hvers vegna vil ég sem Austurríkismaður hvetja Íslendinga til að segja NEI þann 29. ágúst? Stephan Zanzerl Skoðun