Fæst sveitarfélög hafa útbúið viðbragðsáætlun við gróðureldum

Fæst sveitarfélög hafa sett sér viðbragðsáætlanir vegna hugsanlegra gróðurelda þrátt fyrir tilmæli Mannvirkjastofnunar í þá átt. Forstjóri Mannvirkjastofnunar segir að fullt tilefni sé til að útbúa viðbragðsáætlanir af þessum toga enda aukist hætta á gróðureldum stöðugt í takt við hlýnandi veðurfar og breytingar í landbúnaði.

Eftir gróðureldana á Mýrum árið 2006 var ráðist í umfangsmikið forvarnarstarf hjá Mannvirkjastofnun. „Þetta var svona stóra Wakeup callið," segir Björn Karlsson, forstjóri Mannvirkjastofnunar, en eldarnir brunnu á yfir 70 ferkílómetra svæði og ollu miklu tjóni. Eftir eldana var gripið til ferþættra aðgerða.

Viðbragðsáætlanir

Þar má fyrst telja að Mannvirkjastofnun samdi fyrirtakst viðbragðsáætlun fyrir Skorradal vegna mögulegra gróðurelda þar. Viðbragðsáætlunin var svo send sem fyrirmynd til allra sveitarfélaga landsins sem áttu í kjölfarið að semja svipaða áætlun fyrir sitt svæði.

„Það verður að segjast eins og er að fæst sveitarfélögin hafa gert það," segir Björn og telur það í sjálfu sér skiljanlegt enda sé mikið mál að semja viðbragðsáætlun af þessum toga. Hann bendir hins vegar á að með hlýnandi veðráttu og breyttum búnaðarháttum aukist hættan á gróðureldum og því sé fullt tilefni til að setja slíkar viðbragðsáætlanir fyrir gróðursæl sveitarfélög, sérstaklega þar sem sumarhúsabyggð er. Ef slík viðbragðsáætlun hefði verið til staðar í Súðavík er ekki útilokað að hægt hefði verið að afstýra hluta tjónsins sem varð af gróðureldunum sem loguðu þar í sumar. Tjónið nemur um 20 milljónum króna og lendir að miklu leyti á Súðavík.

Sérhönnuð fata og fræðslurit

Hin atriðin sem tekin voru í gegn eftir gróðureldana á Mýrum voru í fyrsta lagi að skrifa umfangsmikið fræðslurit um gróðurelda og viðbrögð við þeim. Ritið var um hundrað síður og því var dreift til allra slökkviliða landsins. Í öðru lagi var keypt sérhönnuð fata til að slökkva gróðurelda fyrir þyrlur Landhelgisgæslunanr. Í þriðja lagi er sem stendur verið að hanna kerfi í samvinnu við Veðurstofuna og Háskóla Íslands sem á að styðjast við veður athuganir og loftslagsskilyrði og segja þannig fyrir um hvar hætta er á að gróðureldar kvikni. Kerfið er enn í þróun.