MIđVIKUDAGUR 23. J┌L═ NŢJAST 07:44

Grillin geta reynst varas÷m

FR╔TTIR

Ne­ri Ůjˇrsß - ßhrif virkjana ß fiskistofna

Sko­un
kl 06:00, 29. mars 2012
H÷r­ur Arnarson
forstjˇri Landsvirkjunar
H÷r­ur Arnarson forstjˇri Landsvirkjunar
H÷r­ur Arnarson skrifar:

Nokkur umræða hefur farið fram að undanförnu um áhrif hugsanlegra virkjana í neðri hluta Þjórsár neðan Búrfells. Virkjanakostirnir sem um ræðir eru þrír: Hvammsvirkjun, Holtavirkjun og Urriðafossvirkjun. Áhrif þessara virkjana á lífríkið eru með mismunandi hætti og gefur það því ekki alls kostar rétta mynd að fjalla um þær þrjár í einu. Náttúruleg búsvæði laxa eru á áhrifasvæði Urriðafossvirkjunar, en ekki ofan við fyrirhugaða Hvammsvirkjun og Holtavirkjun, þótt þar hafi lax numið land í seinni tíð vegna tilkomu laxastiga.

Áhrif fyrirhugaðra framkvæmda á lífríki eru ávallt háð nokkurri óvissu. Óvissan minnkar þó með auknum rannsóknum. Rannsóknir á lífríki Þjórsár, og einkum fiskistofna þar, hafa átt sér stað allt frá árinu 1973. Í upphafi stóð Veiðimálastofnun fyrir rannsóknunum en í seinni tíð hafa þær verið unnar að mestu af Veiðimálastofnun fyrir Landsvirkjun.

Aðrir aðilar hafa ekki rannsakað fiskistofna Þjórsár með viðlíka hætti og hamlar það nokkuð fræðilegri og faglegri umræðu um þetta mál. Vissulega má draga lærdóm af rannsóknum, sem farið hafa fram annars staðar í heiminum, og við Íslendingar eigum að gera það að svo miklu leyti sem unnt er með tilliti til aðstæðna. Þegar Þjórsá er borin saman við ár á vesturströnd Norður-Ameríku þarf að hafa í huga að þar ytra er um að ræða Kyrrahafslaxa en ekki Atlantshafslax. Þá eru virkjanir í Columbia og Snake ánum margfalt fleiri en í Þjórsá og flestar voru þær byggðar á tímum þar sem þekking og áhersla á lífríki var minni en hún er í dag.

Annað sem nefna má er að stjórnun rennslis í mörgum virkjunum á vesturströnd Norður-Ameríku er töluvert frábrugðin því sem fyrirhugað er í Þjórsá. Í neðri hluta Þjórsár eru fyrirhuguð lón, ekki miðlunarlón heldur lítil inntakslón með stöðugu vatnsborði og því verður ávallt töluverður straumur í gegnum lónin. Rennslissveiflur í ánni verða ekki frábrugðnar núverandi sveiflum, og búast má við hefðbundnum vorflóðum líkt og í dag. Af þessum ástæðum er ástæðulaust að halda að lónin tefji eða hindri niðurgöngu seiða umtalsvert enda er viðstöðutími vatns ekki nema 11 til 14 klst. í hverju lóni.

Landsvirkjun mun standa fyrir mótvægisaðgerðum til þess að draga eins mikið og mögulegt er úr neikvæðum áhrifum virkjananna á laxastofninn, eins og áður hefur komið fram. Eru þær mótvægisaðgerðir byggðar á fenginni reynslu og rannsóknum. Þegar hefur fengist afar jákvæð reynsla af fiskistiganum við fossinn Búða, sem hefur gert laxi kleift að nema land á stöðum ofar í ánni sem áður voru honum ekki aðgengilegir. Tvöfaldaðist stærð laxgengra svæða með fiskistiganum. Þessi nýju svæði sem laxinn hefur numið á undanförnum árum eru lýsandi dæmi þess að mótvægisaðgerðir geta heppnast vel.

Fiskistiginn við Búða gerir laxi kleift að komast upp fyrir Holtavirkjun og einnig er fyrirhugað að gera fiskistiga framhjá Hvammsvirkjun og Urriðafossvirkjun. Þá verður ákveðin gerð fiskvænna hverfla sett í virkjanirnar. Seiðafleyta verður við Urriðafoss, en vakin skal sérstök athygli á því að það er eina fyrirhugaða virkjunin á náttúrulegu búsvæði laxa í Þjórsá.

Dregið verður úr netaveiði um 70 til 80% með samningum við landeigendur sem mun draga verulega úr veiðiálagi. Sú breyting hefur jákvæð áhrif á laxastofna og eykur möguleika til stangveiða.

Mótvægisaðgerðir Landsvirkjunar miða að því að áhrif fyrirhugaðra virkjana á laxastofn Þjórsár verði óveruleg. Eru mótvægisaðgerðirnar hannaðar út frá fenginni reynslu og niðurstöðum rannsókna.

Á undanförnum árum hefur farið fram umfangsmikið og vandað ferli innan rammaáætlunar þar sem virkjanakostir hafa verið metnir með tilliti til nýtingar og verndunarsjónarmiða. Eftir áralanga vinnu stórs hóps vísinda- og fagaðila með ítrekuðum opnum umsagnarferlum skilaði verkefnisstjórn skýrslu sinni á síðasta ári. Þar koma virkjanir í neðri hluta Þjórsár vel út og voru því haustið 2011 allar settar í nýtingarflokk í drögum að þingsályktunartillögu iðnaðarráðherra og umhverfisráðherra um flokkun virkjanakosta. Að mati Landsvirkjunar hafa ekki komið fram efnisleg rök til að breyta þeirri flokkun.

Allri málefnalegri umræðu um þetta mál er fagnað og hvetjum við alla hagsmunaaðila og áhugasama einstaklinga til að kynna sér málið og mynda sér sjálfstæða skoðun út frá þeim tillögum, upplýsingum og rannsóknum sem liggja fyrir og eru birtar á vefsíðu Landsvirkjunar, landsvirkjun.is.


Athugi­. Allar athugasemdir eru ß ßbyrg­ ■eirra er ■Šr rita. VÝsir hvetur lesendur til a­ halda sig vi­ mßlefnalega umrŠ­u. Einnig ßskilur VÝsir sÚr rÚtt til a­ fjarlŠgja Šrumei­andi e­a ˇsŠmilegar athugasemdir.

MEIRI SKOđUN ┴ V═SI

Sko­un 23. j˙l. 2014 07:00

Fyrirgefning Ý sta­ hefndar

Ëhugnanlegri atbur­ir eiga sÚr n˙ sta­ fyrir botni Mi­jar­arhafs en or­ fß lřst. M÷rg hundru­ ˇbreyttir borgarar hafa lßtist, flestir PalestÝnumenn, ■ar ß me­al fj÷ldi saklausra barna. Kveikja ßtakann... Meira
Sko­un 23. j˙l. 2014 07:00

MistŠk menntun

Menntun kennara ß ═slandi er ßbˇtavant. Ůa­ skřrir a­ einhverju leyti dapurlega ni­urst÷­u Ý skřrslu sem unnin var fyrir menntamßlarß­uneyti­ um stŠr­frŠ­ikennslu. Meira
Sko­un 23. j˙l. 2014 07:00

BŠndur stu­la a­ lßgu matv÷ruver­i

RÚtt er a­ vekja athygli ß ni­urst÷­u nřrrar k÷nnunar Eurostat um matvŠlaver­ Ý Evrˇpu. H˙n er a­ ═slendingar njˇta lŠgsta matv÷ruver­sins ß Nor­url÷ndunum og hefur ■a­ lŠkka­ nokku­ hin sÝ­ustu ßr. Meira
Sko­un 22. j˙l. 2014 15:33

Rafmynt er ekki ˇl÷gleg ß ═slandi

"Vi­ erum heppin a­ b˙a ß ═slandi. Vi­ lifum Ý samfÚlagi ■ar sem allt sem er ekki banna­ er leyft.“ Meira
Sko­un 22. j˙l. 2014 07:00

Hvernig aukum vi­ nautakj÷ts- framlei­sluna?

Undanfarnar vikur hefur talsvert veri­ rŠtt um mßlefni nautakj÷tsframlei­slunnar og hvernig eigi a­ mŠta ÷rt vaxandi eftirspurn eftir nautakj÷ti hÚr ß landi. ═ ■essari umrŠ­u hefur sitthva­ veri­ mßlu... Meira
Sko­un 22. j˙l. 2014 07:00

Fullveldisframsal ßn fyrirsvars

═slensk stjˇrnv÷ld skipu­u nřveri­ nefndir og hˇpa til a­ bŠta "snemmgreiningu ß EES-l÷ggj÷f“ svo rß­herrar og embŠttismenn geti be­i­ ESB, ˇformlega og vinsamlegast, a­ ■rˇa ekki l÷ggj÷f sem gŠ... Meira
Sko­un 22. j˙l. 2014 07:00

Ůrˇun Ý fer­a■jˇnustu

═sland er tali­ vera spennandi fer­aland og ■a­ me­ rÚttu. Landslag og sÚrst÷k nßtt˙ra heillar gestina. ╔g hef heimsˇtt ■etta land Ý 30 ßr. A­ vÝsu er flest frekar dřrara hÚr samanbori­ vi­ ver­lag Ý ... Meira
Sko­un 22. j˙l. 2014 07:00

Ëgnin fyrr og sÝ­ar

Vßleg tÝ­indi, eins og var me­ far■ega■otu granda­ yfir ┌kraÝnu, gera ekki bo­ ß undan sÚr. Hi­ sama getur ßtt vi­ um hin gˇ­u. Meira
Sko­un 22. j˙l. 2014 07:00

Hvert eiga Gasab˙ar a­ flřja?

Undanfari­ hefur oft heyrst a­ ═sraelsher vari Gasab˙a vi­ ß­ur en sprengt er og hvetji ■ß til a­ flřja. En hvert eiga ■eir a­ flřja? Meira
Sko­un 21. j˙l. 2014 10:16

Hva­ sag­i Juncker?

Er ■a­ ekki svolÝti­ sÚrkennilegt a­ svo mikil umrŠ­a sem raun ber vitni ver­i um hva­ Juncker, nřr forseti framkvŠmdastjˇrnar ESB, sag­i Ý rŠ­u sinni Ý vikunni sem lei­? Bi­ fˇlk a­ athuga a­ Úg segi... Meira
Sko­un 21. j˙l. 2014 10:16

Enn ekki b˙i­ a­ slßtra ═b˙­alßnasjˇ­i

Enn er ekki b˙i­ a­ sßlga ═b˙­alßnasjˇ­i ■rßtt fyrir fagna­arlŠti su­ur Ý BrŘssel yfir framkomnum hugmyndum Ý rÝkisstjˇrn um breytingar ß sjˇ­num. Meira
Sko­un 19. j˙l. 2014 07:00

R˙ssar rß­a framhaldinu

Harmleikurinn Ý Austur-┌kraÝnu, ■egar hßtt Ý 300 saklausir borgarar fˇrust, gŠti or­i­ vendipunktur Ý ßt÷kunum Ý landinu. Ůa­ hlřtur raunar a­ vera krafa umheimsins a­ n˙ ver­i teki­ Ý taumana og ˇfri... Meira
Sko­un 18. j˙l. 2014 06:00

Ëskynsamlegt a­ skella Ý lßs

UmmŠli Jean-Claudes Juncker, nřs forseta framkvŠmdastjˇrnar Evrˇpusambandsins, um a­ ekki ver­i tekin inn nř a­ildarrÝki nŠstu fimm ßrin, eru n˙ t˙lku­ ˙t og su­ur Ý Ýslenzkri stjˇrnmßlaumrŠ­u. Meira
Sko­un 18. j˙l. 2014 10:17

═ minningu um Sigga Hallvar­s

Ůegar Úg var polli ■ß haf­i Úg tv÷ ßhugamßl: BŠkur og fˇtbolta. Ůetta ßhugamßl sameina­ist oft Ý ritr÷­inni ═slensk knattspyrna. Jafnan staldra­i Úg vi­ eitt nafn sem vakti ßhuga minn: Sigur­ur H. Hal... Meira
Sko­un 18. j˙l. 2014 07:00

Hagar gegn Costco –Er jafnt gefi­?

Umsˇkn Costco um a­ opna verslun hÚr ß landi hlřtur a­ valda innlendum framlei­endum og verslunum ßhyggjum. ┴hugi ■eirra ß ═slandi er sÚrstakur, ■ar sem ■eir hafa einungis starfsemi Ý tveimur l÷ndum Ý... Meira
Sko­un 18. j˙l. 2014 07:00

Bˇkas÷fn ßn bˇka

Samt÷k forst÷­umanna almenningsbˇkasafna taka undir mˇtmŠli rith÷funda vi­ mikilli kjarasker­ingu ■eirra, en Ý fjßrl÷gum ■essa ßrs er helmings ni­urskur­ur ß fjßrframl÷gum Ý Bˇkmenntasjˇ­. Meira
Sko­un 18. j˙l. 2014 07:00

Ëhef­bundin me­fer­ vi­ krabbameinum

═ ■řska tÝmaritinu Focus birtist nřlega (j˙nÝ 2014) athyglisver­ grein um řmis nř me­fer­ar˙rrŠ­i vi­ krabbameinum sem vŠru Ý ■rˇun og lofu­u gˇ­u. Fjalla­ er um einar sex mismunandi lei­ir Ý barßttun... Meira
Sko­un 18. j˙l. 2014 07:00

Frjßlshyggja e­a fÚlagshyggja?

═mynda­u ■Úr a­ ma­ur banki upp ß hjß ■Úr og bjˇ­i ■Úr Švilanga ßskrift a­ bˇkasafni sem hann er nřb˙inn a­ opna. ┴skriftin kostar vissa upphŠ­ ß mßnu­i en ■˙ ver­ur a­ grei­a me­ Visa-ra­ alla starfs... Meira
Sko­un 17. j˙l. 2014 14:56

Stoltur leikskˇlakennari

Ůarna mŠtir ■essi litli snß­i me­ h÷fu­i­ fullt af hugsunum og hjarta­ fullt af tilfinningum og Úg er manneskjan sem hann langar a­ deila ■vÝ me­. ╔g stend honum ■a­ nŠrri a­ hann treystir mÚr fyrir ■... Meira
Sko­un 17. j˙l. 2014 07:00

Vi­hald H÷rpu – 100,2 milljˇnir frß upphafi!

Nřlega barst s˙ frÚtt a­ kostna­ur vi­ vi­hald ß H÷rpu frß 2011 til mars 2014 nŠmi 56 milljˇnum (R┌V 15/5). Hinga­ til hefur veri­ vonlaust a­ fß eitthva­ upp ß bor­i­ var­andi sundurli­a­an H÷rpukost... Meira
Sko­un 17. j˙l. 2014 07:00

Landsbankinn ■arf a­ skřra mßl sitt

TÝmabŠrt er a­ forrß­amenn Landsbankans geri opinberlega grein fyrir ■vÝ hvers vegna Ý ˇsk÷punum bankinn kaus a­ leggja H˙sasmi­juna inn ß fjßrhagslega lÝknardeild fremur en lßta hana a­ fara s÷mu lei... Meira
Sko­un 17. j˙l. 2014 07:00

Frjßls verslun

Ůa­ var ekki fyrr en ßri­ 1976 a­ mjˇlkurb˙­ir voru lag­ar ni­ur, en fram a­ ■eim tÝma var a­eins hŠgt a­ kaupa mjˇlk, rjˇma og skyr Ý sÚrverslunum Mjˇlkursams÷lunnar. Fram til ßrsins 1982 mßtti engin... Meira
Sko­un 17. j˙l. 2014 07:00

Ůa­ ■arf a­ ver­a til heimshreyfing

Ůegar Sameinu­u ■jˇ­irnar sam■ykktu stofnun ═sraelsrÝkis 1948 haf­i ═sland ■a­ hlutverk a­ mŠla fyrir till÷gunni um vi­urkenninguna. Ůa­ ger­i ■ßverandi sendiherra ═slands hjß Sameinu­u ■jˇ­unum. Meira
Sko­un 17. j˙l. 2014 07:00

Eru umb˙­irnar s÷kudˇlgurinn?

Ůa­ er ßnŠgjulegt a­ finna aukinn ßhuga ß umhverfismßlum og vaxandi umrŠ­u um slŠma nřtingu og f÷rgun ß mat. Umb˙­amßlin eru e­lilega hluti af umrŠ­unni enda tengjast ■Šr matvŠlum og neysluvenjum okka... Meira
Sko­un 17. j˙l. 2014 07:00

Rusl, sˇ­askapur, veggjakrot, og hßva­i Ý MosfellsbŠnum

Vi­ hli­ina ß h˙sinu okkar sem vi­ erum b˙in a­ b˙a Ý sÝ­an 1996 er gŠsluv÷llur og ß ■essum tiltekna gŠsluvelli eru dagm÷mmur. ŮŠr eru b˙nar a­ vera ■arna sÝ­an gŠsluv÷llurinn var lag­ur ni­ur Ý sinni... Meira
 

MEST LESIđ

  • Nřjast ß VÝsi
  • Mest Lesi­
  • FrÚttir
  • SKODUN
  • Vi­skipti
  • LÝfi­
ForsÝ­a / Sko­anir / Sko­un / Ne­ri Ůjˇrsß - ßhrif virkjana ß fiskistofna
Fara efst