Forsætisráðherra segir rammann um það sem megi ræða alltaf að þrengjast

Sigmundur Davíð Gunnlaugsson forsætisráðherra segist sjálfur gjarnan hafa viljað mæta á samstöðufundinn í París. Þetta sagði hann í viðtali við Reykjavík síðdegis í dag. Þar sagði hann að verst væri ef umræðan væri farin að snúast um eitthvað á yfirborðinu og leiddi þar með umræðuna frá grundvallaratriðunum. „Það er nú það versta við þetta, ef þetta hefur orðið til þess að leiða umræðuna frá einhverjum ýmsum mikilvægum álitaefnum eitthvert allt annað,“ sagði hann.

Aðspurður hvort hann væri sammála Bjarna Benediktssyni, fjármála- og efnahagsráðherra, um að óheppilegt væri að enginn ráðherra hafi farið sagði hann: „Eftir á að hyggja auðvitað.“ Sigmundur Davíð nefndi  að franska sendiráðið hefði hinsvegar séð sérstaka ástæðu til að hafa samband við forsætisráðuneytið í morgun vegna umræðunnar og þakka fyrir þann stuðning Íslendinga. 

Sigmundur sagði einnig að aðalatriðið væri að afstaða Íslendinga væri ljós. „Aðalatriðið er þetta, að afstaða mín, afstaða íslenskra stjórnvalda og íslensks almennings hefur verið mjög skýr og auðvitað hlýtur það að vera það sem skiptir öllu máli,“ sagði forsætisráðherrann. 

Ekki skemmtilegt ef samfélagið þróaðist í átt til eftirlitssamfélag

Í viðtalinu sagðist hann ekki hafa átt von á því að læti yrðu af því að hann færi ekki til útlanda, venjulega væru ráðherrar gagnrýndir fyrir að vera of mikið á ferðinni. „Já, þó átti ég aldrei von á því að það yrðu læti yfir því ef ég færi ekki til útlanda. Það er venjulega skammast yfir því að ráðherrar séu of mikið á ferðinni.“

Sigmundur var einnig spurður út í viðbrögð við árásum líkt og þeim sem voru gerðar í París. „Við skulum vona að þessir atburðir verði ekki til þess að menn fari að lifa í enn meiri ótta. Það væri ekki skemmtilegt ef að samfélagið þróaðist í átt til eftirlitssamfélag þar sem allir staðir væru eins og flugvellir, svo ég alhæfi hér nú aðeins,“ sagði hann og bætti við að vonandi gætum við áfram, í sem flestum löndum lifað í frjálsu samfélagi.

Tjáningarfrelsið á undir högg að sækja

Í viðtalinu sagði hann hins vegar að tjáningarfrelsið ætti undir högg að sækja og að það þyrfti að vernda. „Ég hef gert það mjög mikið undanfarna daga þegar ég kem heim á kvöldin að lesa greinar, skrif í erlendum blöðum og tímaritum, þar sem að menn velta upp stórum spurningum um þetta og maður sér í blöðum frjálslyndra manna, allt frá frjálslyndum hægri flokkum að frjálslyndum kommúnistum – sem ég vissi ekki einu sinni að væru til fyrr en ég fór að skoða þetta –  að tjáningarfrelsið eigi mjög undir högg að sækja, menn þora ekki að ræða hvað sem er, það sé orðin alltof mikil takmörk á því hvað megi yfir höfuð tala um á Vesturlöndum,“ sagði hann.

„Menn benda á það að fréttablað í Frakklandi og ýmislegt sem þar leyfist væri jafnvel ekki leyfilegt í sumum löndum Vestur-Evrópu og þetta sé uggvænleg þróun því að eina leiðin til að tryggja virkni lýðræðisins, tryggja það að hið rétta verði ofan á, sé opin rökræða og það megi ekki banna mönnum fyrirfram að ræða ákveðin mál,“ sagði Sigmundur.

Stjórnarandstaða sjái fyrir sér að ramminn þrengist

Aðspurður hvort það ætti við á Íslandi svaraði hann: „Já já, það er margt í okkar samfélagi sem minnir á þessa gagnrýni og þessa mikla umræðu sem nú er uppi um stöðu frjálslyndis á Vesturlöndum. Það er að segja, það er eins og það sé alltaf að þrengjast ramminn um hvað megi ræða og rökræða sé meira að segja bönnuð um ákveðna hluti. Ég er svolítið hræddur um að þessir fulltrúar stjórnarandstöðunnar sem voru að spyrja út í þessa hluti í gær, ég er svolítið hræddur að þeir sjái fyrir sér að ramminn þrengist frekar heldur en opnist. Nema kannski Píratarnir sem hafa verið svolítið duglegir sumir hverjir að minna á mikilvægi tjáningarfrelsisins.“

Hlusta má á allt viðtalið við forsætisráðherra í spilaranum að ofan.